Kocaeli Dil, Konuşma ve Ergoterapi Merkezi olarak kurumumuzdaki dil ve konuşma terapistleri tarafından konuşma apraksisi olan bireylerin ihtiyacına uygun olarak bilgilendirme ve terapiler yapılmaktadır. Ebeveynler sıklıkla , ‘ Çocuğumun dediklerini anlayamıyorum. ‘ , ‘ Çocuğum kelimelerin hecelerini karıştırıyor. ‘ şikayetleri ile kurumumuza başvurmaktadır. Bu makalemizde konuşma apraksisi ile alakalı bilgiler bulunmaktadır.
Apraksi, genel olarak motor becerileriyle ilgili nörolojik bir hastalıktır. Konuşma Apraksisi ise çoğunlukla çocukluk dönemlerinde gözlemlenmektedir. Buna ek olarak yetişkin bireylerde de rastlanmaktadır. Kişinin kendisini ifade etme konusunda güçlükler yaşamasına sebep olan konuşma bozukluğu hastalığıdır.
Konuşma Apraksisi çoğunlukla konuşma konusunda sinir ve kas sistemlerinde herhangi bir aksaklık olmamasına karşın gözlenmektedir. Yaşanan konuşma güçlüğü veya ifade zorluğu durumlarına Konuşma Apraksisi denmektedir.
Konuşma Apraksisi sorunu yaşayanlar büyük oranda sözel üretim esnasında artikülasyon hareketlerinde uyumlu bir senkronizasyon yakalayamaz. Bireyler uzun ve söylenmesi zor olan cümle yada kelimeleri üretmesi oldukça güçtür.
Konuşma Apraksisi Çeşitleri
Belirtilmiş olduğu gibi Konuşma Apraksisi gibi soruna sebep olan durumlara göre farklı çeşitlerde gözlemlenebilir. Bu noktada temel ayrımın çocuklar ve yetişkinlerde gözlemlenen konuşma bozuklukları üzerine olduğu belirtilmelidir.
Konuşma Apraksisi çeşitleri iki başlık altında şu şekilde belirlenmiştir:
Gelişimsel Konuşma Apraksisi: Çoğunlukla çocuklarda ortaya çıkan bu konuşma bozukluğu, genetik faktörlerin etkisiyle doğumdan hemen sonra etki eder.
Edinilmiş Konuşma Apraksisi: Çoğunlukla erkek yetişkin bireylerde gözlemlenen konuşma bozukluğu sorunudur. Nörolojik hastalıklardan kaynaklanabildiği gibi travma sonucunda da ortaya çıktığı bilinmektedir.
Konuşma Apraksisi Belirtileri
Konuşma Apraksisi belirtileri çocuklarda ya da yetişkinlerde farklı gözlem sonuçlarının ortaya çıkabilmesine sebep olabilmektedir. Yetişkinlerde gözlemlenen sorunların çoğunlukla nörolojik rahatsızlıklar ya da cerrahi müdahalelerden kaynaklıyor olduğunda burada açığa çıkan belirtilerin önceden gözlemlenmesi çoğunlukla doktor kontrolü altındadır.
Konuşma Apraksisi belirtileri genel hatlarıyla şu şekilde gözlemlenebilir:
- Uzun cümlelerde ses düzeninin kurulması konusunda yaşanan güçlükler
- Konuşma esnasında gerçekleşen tutarsız hatalar veya sıklıkla ortaya çıkan yanlış sözcük kullanımları
- Yanlış ve yerinde olmayan seslerin üretilmesi
- Konuşma ritimlerinde veya tonlamalarda yapılan hatalar
- Daha az ses kullanımı ve tonlamaların aynılık göstermesi
Gibi durumların Konuşma Apraksisi belirtileri arasında yer aldığı gibi her çeşit için farklı gözlemlerin oluşabileceği dolayısıyla bunlara ek olarak başka belirtilerin de mümkün olduğu belirtilmelidir.
Konuşma Apraksisi Tanı Süreci
Konuşma Apraksisi tanı sürecinde tek bir veri veya analiz üzerinden süreç yürütülmez. Yapılan komplike çalışmalar aracılığıyla elde edilen veriler ışığında çoğunlukla terapist gözlemleri ve yorumları çerçevesinde teşhisin şüphe aşaması tamamlanır.
Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi
Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi (ÇÇKA) anlaşılacağı üzere çocuklarda gözlemlenen konuşma bozukluğu sorunlarından biridir. 3 yaşından önce ve 3 yaşında sonra olmak üzere iki farklı şekilde incelenmesi gereken ÇÇKA diğer konuşma bozukluğu sorunlarından belirgin bir şekilde ayrılmaktadır. Çocuklarda bu tarz konuşma bozukluğu sorunları olduğu düşünülüyorsa uzmanlardan ya da konuşma terapistlerinden kesinlikle yardım alınması tavsiye edilir.
Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi kapsamında 3 yaşından önce en belirgin şekilde ortaya çıkan belirtinin çocuğun ses ve hece konusunda uyumluluğu yakalama konusunda güçlük yaşıyor olması ve daha az tonlama kullanıyor olmasıdır. Bununla birlikte çocukların daha az konuştukları da en sık gözlemlenen diğer belirtiler arasında yer almaktadır.
Apraksi Terapisi
Apraksi Terapisi olarak bilinen terapi yöntemi özel olarak geliştirilmiş uygulamalar ve içeriklerden oluşur. Özellikle çocukluk döneminde ortaya çıkan Apraksi sorunları için çocukların motor becerilerinin geliştirilmesi ve fiziksel olarak uyumluluk içerisinde konuşabilmesi adına özel metotlar kullanılır. Terapi sürecine nefes egzersizleri ve sosyal iletişim kanallarının açılması gibi çalışmalar da eşlik eder. Kısa sürede önemli etkilerin elde edilebilmesini sağlar.